So sánh đèn high bay và low bay – Cách chọn đèn cho không gian

Trong các nhà xưởng, kho hàng và công trình có trần cao, việc lựa chọn đèn không thể chỉ dựa vào công suất hoặc kích thước bộ đèn. Độ cao từ đèn đến mặt sàn và cách ánh sáng được phân bổ mới là những yếu tố quan trọng để xác định nên sử dụng high bay hay low bay. Hai dòng đèn này đều được thiết kế cho không gian lớn nhưng phục vụ những điều kiện lắp đặt khác nhau. Hiểu rõ đặc điểm của từng loại sẽ giúp việc bố trí hệ thống chiếu sáng phù hợp hơn, hạn chế vùng tối, chói sáng hoặc lãng phí điện năng.

Đèn high bay là gì?

Đèn high bay là dòng đèn LED công nghiệp được thiết kế cho những không gian có chiều cao lắp đặt tương đối lớn. Đèn thường xuất hiện trong nhà xưởng, kho logistics, nhà thi đấu, khu sản xuất và các công trình có trần cao. Do khoảng cách từ nguồn sáng đến mặt sàn lớn, high bay thường được thiết kế với quang thông cao và hệ thống quang học phù hợp để đưa ánh sáng xuống khu vực làm việc.

Đặc điểm của đèn high bay

High bay thường có công suất và quang thông lớn hơn các loại đèn dùng cho không gian thấp. Một số thiết kế sử dụng chóa hoặc thấu kính để kiểm soát hướng chiếu, giúp hạn chế thất thoát ánh sáng khi khoảng cách chiếu sáng lớn.

Tùy công trình, high bay có thể được thiết kế dạng UFO, dạng linear hoặc các cấu hình công nghiệp khác. Không nên lựa chọn chỉ dựa vào kiểu dáng vì khả năng chiếu sáng còn phụ thuộc vào quang thông, góc chiếu và chiều cao lắp đặt.

Không gian thường sử dụng high bay

High bay thường phù hợp với:

• Nhà xưởng sản xuất có trần cao.
• Kho hàng và trung tâm logistics.
• Khu vực lưu trữ có kệ cao.
• Nhà thi đấu và công trình thể thao trong nhà.
• Không gian công nghiệp có diện tích lớn.
• Khu vực cần duy trì độ rọi nhất định trên mặt sàn hoặc mặt phẳng làm việc.

Đèn low bay là gì?

Low bay cũng là dòng đèn dành cho không gian công nghiệp và thương mại, nhưng được sử dụng ở những vị trí có độ cao lắp đặt thấp hơn high bay. Khoảng cách từ đèn đến khu vực cần chiếu sáng ngắn hơn nên yêu cầu về quang thông, góc chiếu và khả năng phân bổ ánh sáng cũng khác.

Đặc điểm của đèn low bay

Low bay thường được thiết kế để tạo ánh sáng hiệu quả trong không gian có trần thấp hoặc trung bình. Nếu sử dụng một bộ đèn có quang thông quá lớn ở độ cao thấp, ánh sáng có thể gây chói hoặc tạo độ rọi không cần thiết. Vì vậy, việc chọn low bay không chỉ liên quan đến công suất thấp hay cao mà chủ yếu dựa trên điều kiện lắp đặt và yêu cầu chiếu sáng thực tế.

Không gian thường sử dụng low bay

Low bay có thể được sử dụng trong:

• Nhà xưởng có chiều cao trần vừa phải.
• Khu vực sản xuất nhỏ và vừa.
• Gara, khu bảo dưỡng.
• Nhà kho có chiều cao không quá lớn.
• Khu vực thương mại hoặc công nghiệp cần ánh sáng công suất lớn hơn đèn dân dụng.

So sánh đèn high bay và low bay

Sự khác biệt quan trọng nhất giữa hai dòng đèn nằm ở độ cao lắp đặt và cách thiết kế hệ thống quang học để phù hợp với khoảng cách chiếu sáng.

Tiêu chí	Đèn high bay	Đèn low bay
Môi trường sử dụng	Không gian trần cao	Không gian trần thấp hoặc trung bình
Khoảng cách đến mặt sàn	Lớn	Nhỏ hơn
Quang thông yêu cầu	Thường cao	Thường thấp hơn high bay
Khả năng kiểm soát ánh sáng	Phù hợp khoảng cách chiếu lớn	Phù hợp khoảng cách chiếu ngắn hơn
Không gian phổ biến	Nhà xưởng, kho cao, logistics	Xưởng thấp, gara, kho thấp
Rủi ro khi chọn sai	Thiếu sáng hoặc phân bổ sáng không phù hợp	Chói sáng, thừa sáng nếu chọn quá mạnh

Các đặc điểm trên mang tính khái quát. Thông số thực tế cần được xác định theo từng model đèn, chiều cao treo, mặt bằng và yêu cầu độ rọi của công trình.

Khác biệt về độ cao lắp đặt

Độ cao lắp đặt là một trong những tiêu chí đầu tiên cần xác định khi lựa chọn giữa high bay và low bay.

• Với trần cao, ánh sáng phải di chuyển quãng đường dài hơn trước khi đến mặt sàn. Nếu sử dụng bộ đèn không phù hợp, một phần ánh sáng có thể không được phân bổ hiệu quả đến khu vực cần chiếu.
• Ngược lại, khi đèn được lắp ở độ cao thấp, khoảng cách chiếu sáng ngắn hơn. Việc sử dụng đèn có quang thông quá lớn hoặc góc chiếu không phù hợp có thể tạo vùng sáng quá mạnh và gây chói.

Do đó, không nên áp dụng một mức chiều cao cố định cho mọi sản phẩm. Cần xem thông số kỹ thuật của từng model và thiết kế chiếu sáng cụ thể.

Khác biệt về cách phân bổ ánh sáng

• High bay thường cần kiểm soát ánh sáng tốt hơn do khoảng cách giữa nguồn sáng và mặt phẳng làm việc lớn. Chóa hoặc thấu kính có thể được sử dụng để định hướng ánh sáng, giúp phân bổ ánh sáng đến khu vực cần thiết.
• Low bay hoạt động ở khoảng cách ngắn hơn nên yêu cầu quang học có thể khác. Việc lựa chọn góc chiếu phù hợp giúp ánh sáng phủ đúng diện tích mà không tạo những vùng sáng quá tập trung.

Đây cũng là lý do hai bộ đèn có cùng công suất chưa chắc cho hiệu quả giống nhau khi đặt trong hai không gian khác nhau.

Cách chọn đèn high bay cho nhà xưởng và kho cao

Xác định chiều cao lắp đặt

Trước tiên cần đo khoảng cách từ vị trí dự kiến treo đèn đến mặt phẳng cần chiếu sáng. Đây là dữ liệu cơ bản để xác định loại đèn và góc chiếu phù hợp. Đối với nhà xưởng, không nên chỉ đo chiều cao tổng thể của tòa nhà. Nếu đèn được treo thấp hơn mái hoặc mặt phẳng làm việc nằm trên cao, khoảng cách chiếu sáng thực tế cần được tính theo vị trí lắp đặt cụ thể.

Xác định yêu cầu độ rọi

Mỗi khu vực có yêu cầu chiếu sáng khác nhau. Lối đi trong kho, khu vực lưu trữ, dây chuyền sản xuất và khu vực kiểm tra sản phẩm không nhất thiết cần cùng một mức độ rọi. Do đó, việc chọn đèn nên dựa trên yêu cầu sử dụng của từng khu vực thay vì lấy công suất làm tiêu chí duy nhất.

Chọn quang thông và góc chiếu

Quang thông cho biết tổng lượng ánh sáng phát ra từ đèn, còn góc chiếu ảnh hưởng đến phạm vi phân bổ ánh sáng. Với không gian cao, cần xem xét sự kết hợp giữa quang thông, góc chiếu và khoảng cách lắp đặt để ánh sáng đến đúng khu vực cần thiết.

Cách chọn đèn low bay cho không gian trần thấp

Xác định chiều cao trần

Với không gian có trần thấp hoặc trung bình, trước tiên cần xác định vị trí lắp đèn và khoảng cách đến mặt phẳng làm việc. Nếu khoảng cách này không lớn, không nhất thiết phải sử dụng bộ đèn có quang thông quá cao chỉ để tăng độ sáng.

Kiểm soát nguy cơ chói

Ở độ cao thấp, nguồn sáng nằm gần tầm nhìn của người sử dụng hơn. Vì vậy, khả năng chống chói và cách phân bổ ánh sáng cần được quan tâm. Một bộ đèn có công suất lớn nhưng thiết kế quang học không phù hợp có thể gây khó chịu dù tổng lượng ánh sáng của công trình vẫn đáp ứng nhu cầu.

Bố trí khoảng cách giữa các đèn

Khoảng cách giữa các bộ đèn ảnh hưởng đến độ đồng đều của ánh sáng. Nếu bố trí quá xa, khu vực giữa hai đèn có thể bị tối. Nếu bố trí quá gần, một số khu vực có thể nhận lượng ánh sáng cao hơn cần thiết. Vì vậy, khoảng cách lắp đặt nên được tính toán dựa trên quang thông, góc chiếu, chiều cao và mặt bằng thực tế.

Những thông số cần xem khi chọn high bay và low bay

Công suất

Công suất cho biết lượng điện mà đèn sử dụng nhưng không thể hiện đầy đủ mức độ sáng. Hai bộ đèn cùng công suất có thể có quang thông khác nhau.

Quang thông

Quang thông tính bằng lumen giúp đánh giá tổng lượng ánh sáng mà đèn phát ra. Đây là thông số quan trọng khi tính toán khả năng đáp ứng nhu cầu chiếu sáng.

Hiệu suất phát quang

Hiệu suất phát quang thường được biểu thị bằng lumen trên watt (lm/W). Chỉ số này cho biết lượng quang thông tạo ra trên mỗi watt điện tiêu thụ. Khi so sánh các sản phẩm, nên xem hiệu suất phát quang cùng với quang thông và chất lượng phân bổ ánh sáng thay vì sử dụng một thông số đơn lẻ.

Góc chiếu

Góc chiếu quyết định cách ánh sáng được phân bổ trên mặt phẳng bên dưới. Góc chiếu phù hợp cần được lựa chọn theo chiều cao treo và diện tích cần chiếu sáng.

Chỉ số IP

Nhà xưởng, kho hoặc khu vực sản xuất có thể chứa bụi, hơi ẩm hoặc các tác nhân môi trường khác. Khi đó, chỉ số bảo vệ IP của bộ đèn cần được lựa chọn dựa trên điều kiện thực tế.

Không phải cứ chọn IP càng cao là phù hợp với mọi công trình. Quan trọng là cấp bảo vệ đáp ứng đúng môi trường sử dụng.

Chỉ số hoàn màu

Nếu khu vực cần quan sát màu sắc sản phẩm hoặc thực hiện các công việc yêu cầu nhận diện màu, chỉ số hoàn màu cũng là thông số nên xem xét.

Cách lựa chọn đèn công nghiệp phù hợp

Để lựa chọn giữa high bay và low bay, có thể thực hiện theo trình tự: Đo chiều cao lắp đặt → xác định mặt phẳng cần chiếu sáng → xác định yêu cầu độ rọi → chọn quang thông → chọn góc chiếu → kiểm tra môi trường → tính toán số lượng và khoảng cách đèn.

Khi đã xác định được các yếu tố trên, người dùng có thể đối chiếu thông số của từng sản phẩm đèn chiếu sáng để tìm cấu hình phù hợp. Đối với công trình lớn, việc tính toán chiếu sáng bằng phần mềm hoặc nhờ đơn vị chuyên môn tư vấn sẽ giúp xác định chính xác hơn số lượng, vị trí và thông số của bộ đèn.

Kết luận

High bay và low bay đều là những dòng đèn phù hợp cho không gian công nghiệp nhưng không được lựa chọn theo cùng một tiêu chí. High bay hướng đến những vị trí có chiều cao lắp đặt lớn, trong khi low bay phù hợp hơn với không gian có trần thấp hoặc trung bình. Chiều cao lắp đặt, quang thông, góc chiếu, độ rọi, khả năng chống chói và điều kiện môi trường là những yếu tố cần được xem xét đồng thời. Việc lựa chọn đúng loại đèn sẽ giúp ánh sáng được phân bổ phù hợp với khu vực sử dụng, đồng thời hỗ trợ kiểm soát điện năng và hiệu quả vận hành của hệ thống.

Khi cần tham khảo các giải pháp chiếu sáng cho nhà xưởng, kho hàng hoặc công trình công nghiệp, có thể tìm hiểu thêm tại Điện Sáng để lựa chọn theo đặc điểm thực tế của từng không gian.